Πασχαλινό τραπέζι 2027: τι τρώμε το Πάσχα και τι είναι ανοιχτό

Στο πασχαλινό τραπέζι τρώμε μαγειρίτσα και κόκκινα αυγά μετά την Ανάσταση, τα μεσάνυχτα του Μεγάλου Σαββάτου, και την Κυριακή του Πάσχα αρνί ή κατσίκι στη σούβλα με κοκορέτσι, ενώ το τσουρέκι συνοδεύει και τις δύο μέρες.

Το 2027 το Ορθόδοξο Πάσχα πέφτει την Κυριακή 2 Μαΐου. Παρακάτω εξηγούμε τι τρώγεται κάθε μέρα και γιατί, τα τοπικά πιάτα, τι ισχύει αν φάτε έξω και τι συστήνει ο ΕΦΕΤ για το αρνί και τα αυγά. Όλες τις γιορτές της χρονιάς τις έχουμε στο ημερολόγιο γιορτών και φαγητού 2027.

Πάσχα 2027: οι μέρες που αφορούν το τραπέζι

Την ημερομηνία, Κυριακή 2 Μαΐου, την υπολογίσαμε με τον ιουλιανό πασχάλιο κανόνα και τη διασταυρώσαμε με τον κατάλογο κινητών εορτών του eortologio.net. Είναι από τα πιο αργά Πάσχα: οι Καθολικοί γιορτάζουν στις 28 Μαρτίου, πέντε εβδομάδες νωρίτερα. Γιατί συμβαίνει αυτό το εξηγούμε στο ημερολόγιο νηστειών 2027. Για το τραπέζι μετράνε αυτές οι μέρες:

• Μεγάλη Πέμπτη, 29 Απριλίου: κατά την παράδοση βάφονται τα κόκκινα αυγά και σε πολλά σπίτια ζυμώνονται τα τσουρέκια.
• Μεγάλη Παρασκευή, 30 Απριλίου: η αυστηρότερη μέρα νηστείας. Αργία για το δημόσιο· τα καταστήματα δεν ανοίγουν πριν από τις 13:00.
• Μεγάλο Σάββατο, 1 Μαΐου: νηστεία ως την Ανάσταση, τα μεσάνυχτα. Μετά, μαγειρίτσα και τσούγκρισμα. Φέτος η μέρα συμπίπτει με την Πρωτομαγιά.
• Κυριακή του Πάσχα, 2 Μαΐου: σούβλες, κοκορέτσι, το μεγάλο τραπέζι της χρονιάς.
• Δευτέρα του Πάσχα, 3 Μαΐου: υποχρεωτική αργία και, φέτος, γιορτή του Αγίου Γεωργίου, που μεταφέρεται εδώ επειδή η 23η Απριλίου πέφτει μέσα στη Σαρακοστή.
• Διακαινήσιμος, 3 έως 8 Μαΐου: εβδομάδα χωρίς νηστεία, ούτε Τετάρτη ούτε Παρασκευή, ως την Κυριακή του Θωμά (9 Μαΐου).

Επειδή η Πρωτομαγιά πέφτει μέσα στη Μεγάλη Εβδομάδα, η αργία της μπορεί να μεταφερθεί με απόφαση του υπουργού Εργασίας. Ως τις 7 Οκτωβρίου 2026 δεν είχε εκδοθεί απόφαση για το 2027.

Το πασχαλινό τραπέζι σε έναν πίνακα

Ο πίνακας συγκεντρώνει τα πιάτα που επαναλαμβάνονται σχεδόν σε όλους τους οδηγούς για το Πάσχα που εξετάσαμε: πότε τρώγονται, τι είναι, γιατί μπαίνουν στο τραπέζι και τι να προσέξετε έξω. Οι ορισμοί ακολουθούν το Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής.

Το λεξικό καταγράφει και τις φράσεις που ακούμε κάθε χρόνο. Στο λήμμα «πασχαλινός» δίνει:

«Πασχαλινό αρνί, που το ψήνουν τη μέρα του Πάσχα. Πασχαλινά αυγά, τα βαμμένα κόκκινα αυγά. Το πασχαλινό τραπέζι, το φαγητό της ημέρας του Πάσχα»

Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής (Ίδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη), λήμμα «πασχαλινός», Πύλη για την ελληνική γλώσσα

Στο ίδιο λεξικό, «Λαμπρή» είναι η λαϊκή λέξη για το Πάσχα. Από εκεί βγαίνουν το «λαμπριάτικος» και οι «μεζέδες της Λαμπρής».

Μεγάλο Σάββατο βράδυ: τι τρώμε μετά την Ανάσταση

Η Ανάσταση γίνεται τα μεσάνυχτα του Μεγάλου Σαββάτου. Μέχρι τότε, όσοι νηστεύουν τρώνε χωρίς λάδι: είναι το μόνο Σάββατο του χρόνου χωρίς λάδι. Μετά το «Χριστός Ανέστη» ακολουθεί το πρώτο τραπέζι με κρέας ύστερα από τη Σαρακοστή, στο σπίτι ή σε ταβέρνα. Είναι σχετικά λιτό: μαγειρίτσα, κόκκινα αυγά, τσουρέκι. Το μεγάλο φαγοπότι αφήνεται για την Κυριακή.

Μαγειρίτσα: τι είναι και από τι φτιάχνεται

Η μαγειρίτσα είναι σούπα με ψιλοκομμένα εντόσθια αρνιού ή κατσικιού, και το λεξικό σημειώνει ότι τρώγεται συνήθως μετά την Ανάσταση. Βάση της είναι η συκωταριά, δηλαδή το συκώτι μαζί με τα πνευμόνια, την καρδιά και τη σπλήνα. Τη συμπληρώνουν μαρούλι ή άλλα χόρτα, φρέσκα κρεμμυδάκια, άνηθος και λίγο ρύζι, και στην πιο γνωστή εκδοχή δένεται με αυγολέμονο. Το όνομα βγαίνει από τη «μαγειριά» με την υποκοριστική κατάληξη -ίτσα.

Γιατί εντόσθια; Η συκωταριά βγαίνει από το ίδιο ζώο που θα ψηθεί την Κυριακή, και το travel.gr συνδέει την πασχαλινή κουζίνα με την παλιά λογική να αξιοποιείται κάθε κομμάτι του ζώου. Συχνά διαβάζουμε και ότι η σούπα «προετοιμάζει το στομάχι» για το κρέας της επομένης· είναι λαϊκή εξήγηση, για την οποία δεν βρήκαμε επιστημονική πηγή.

Οι παραλλαγές είναι πολλές: κοκκινιστή χωρίς αυγολέμονο, με κοτόπουλο ή συκωτάκια κοτόπουλου για όσους δεν τρώνε αρνίσια εντόσθια, και νηστίσιμη με μανιτάρια, η «μανιταρίτσα». Στην Κέρκυρα η αντίστοιχη σούπα λέγεται τσιλίχουρδα και στη Ρόδο κεφαλόποδα (δείτε τα τοπικά πιάτα παρακάτω).

Κόκκινα αυγά και τσούγκρισμα

Τα αυγά βάφονται παραδοσιακά τη Μεγάλη Πέμπτη και τσουγκρίζονται μετά την Ανάσταση. Δύο άνθρωποι χτυπούν ελαφρά τις μύτες των αυγών τους λέγοντας «Χριστός Ανέστη» και «Αληθώς Ανέστη», και όποιος κρατήσει το αυγό του άσπαστο κερδίζει. Ο ΕΦΕΤ, στο πασχαλινό του δελτίο τύπου, το λέει «χαρακτηριστικό έθιμο του Πάσχα». Το αυγό είναι από τις τροφές που δεν τρώγονται στη Σαρακοστή, γι’ αυτό το πρώτο αυγό μετά την Ανάσταση δείχνει ότι η νηστεία τελείωσε. Για το κόκκινο χρώμα, η πιο διαδεδομένη εξήγηση είναι ότι θυμίζει το αίμα του Χριστού.

Τα κόκκινα αυγά μπαίνουν και στη μέση του τσουρεκιού, γίνονται αυγοσαλάτα την Κυριακή και τρώγονται τις επόμενες μέρες. Πόσο κρατούν με ασφάλεια το γράφουμε στην ενότητα για τον ΕΦΕΤ.

Τσουρέκι και πασχαλινά κουλουράκια

Το τσουρέκι είναι αφράτο, γλυκό ψωμί ζυμωμένο με γάλα, βούτυρο και αυγά. Πλάθεται σε πλεξούδα ή σε κουλούρα, συχνά με ένα κόκκινο αυγό στη μέση. Επειδή έχει βούτυρο και αυγά, δεν είναι νηστίσιμο και κόβεται μετά την Ανάσταση. Πολλές συνταγές το αρωματίζουν με μαχλέπι ή μαστίχα. Στην Κέρκυρα το πασχαλινό τσουρέκι λέγεται φογάτσα, όπως γράφουμε στα παραδοσιακά φαγητά της Κέρκυρας. Δίπλα του μπαίνουν τα πασχαλινά κουλουράκια, που ζυμώνονται κι αυτά με βούτυρο και αυγά.

Κυριακή του Πάσχα: αρνί ή κατσίκι στη σούβλα

Την Κυριακή του Πάσχα το κεντρικό πιάτο είναι ο οβελίας, δηλαδή αρνί ψημένο στη σούβλα. Κατά το λεξικό, η λέξη είναι λόγια και έχει ενδιαφέρουσα ιστορία: στα αρχαία «οβελός» ήταν η σούβλα για το ψήσιμο κρέατος, ενώ ο αρχαίος «οβελίας» ήταν ψωμί ψημένο στη σούβλα. Ο ΕΦΕΤ γράφει ότι το αρνί και το κατσίκι είναι «συχνά το επίκεντρο του ελληνικού πασχαλινού γεύματος». Κατά το travel.gr, η παράδοση της σούβλας ξεκίνησε από τη Θεσσαλία και τη Στερεά Ελλάδα και απλώθηκε σε όλη τη χώρα.

Η σούβλα ανάβει από το πρωί, γιατί ένα ολόκληρο ζώο θέλει ώρες αργού ψησίματος. Όπου δεν στήνουν σούβλα, το αρνί γίνεται στον φούρνο με πατάτες, στη λαδόκολλα, κλέφτικο ή στη γάστρα, ενώ σε αρκετά νησιά είναι γεμιστό και ψήνεται σε ξυλόφουρνο.

Το κοκορέτσι, με δυο λόγια

Δίπλα στον οβελία γυρίζει συνήθως το κοκορέτσι: συκωταριά και γλυκάδια περασμένα σε σούβλα και τυλιγμένα σφιχτά με έντερα, που κόβονται σε φέτες και σερβίρονται ως μεζές. Ο ΕΦΕΤ ζητά να φτάσει σε εσωτερική θερμοκρασία τουλάχιστον 71°C, υψηλότερη από τους 63°C που αρκούν για το αρνί. Από τι ακριβώς φτιάχνεται, πώς διαφέρει από τη γαρδούμπα και το σπληνάντερο, και τι έγινε πραγματικά με τη φημολογούμενη «απαγόρευση» της ΕΕ, τα εξηγούμε στον οδηγό τι είναι το κοκορέτσι.

Τι μπαίνει γύρω από τη σούβλα

Το υπόλοιπο τραπέζι είναι ανοιξιάτικο: κοντοσούβλι, συκωτάκια με ρίγανη και λεμόνι, τζατζίκι, πατατοσαλάτα ή αυγοσαλάτα, μαρουλοσαλάτα, πίτες και τυριά. Για γλυκό, εκτός από τσουρέκι και κουλουράκια, συχνά μπαίνει γαλακτομπούρεκο ή πορτοκαλόπιτα. Τη Δευτέρα του Πάσχα τρώγονται συνήθως όσα περίσσεψαν.

Τα τοπικά πασχαλινά πιάτα

Η σούβλα έγινε σχεδόν πανελλαδική, όμως πολλά νησιά και περιοχές κρατούν τα δικά τους πιάτα. Τα παρακάτω τα καταγράφει το αφιέρωμα του travel.gr για τα παραδοσιακά πασχαλινά φαγητά (Καλλιόπη Βασιλείου, 9/4/2026), εκτός από τη φογάτσα, που την έχουμε στον οδηγό μας για την Κέρκυρα.

Κοινό σημείο σχεδόν παντού: τα εντόσθια δεν πετιούνται. Το Σάββατο γίνονται σούπα, την Κυριακή κοκορέτσι, τζιγεροσαρμάς ή γέμιση. Αν περνάτε το Πάσχα σε νησί, ρωτήστε από πριν την ταβέρνα αν φτιάχνει το τοπικό πιάτο, γιατί τα περισσότερα θέλουν ολονύχτιο ψήσιμο.

Φαγητό έξω το Πάσχα 2027

Είναι ανοιχτά τα εστιατόρια;

Μπορούν να είναι. Το Β.Δ. 748/1966 απαγορεύει την εμπορική δραστηριότητα τις Κυριακές και τις υποχρεωτικές αργίες, με εξαιρέσεις όπως τα επισιτιστικά καταστήματα, όπως εξηγεί το Κέντρο Πληροφόρησης Εργαζομένων και Ανέργων (ΚΕ.Π.Ε.Α.) της ΓΣΕΕ. Γι’ αυτό την Κυριακή και τη Δευτέρα του Πάσχα τα εμπορικά μένουν κλειστά, ενώ οι ταβέρνες μπορούν να δουλέψουν. Το «μπορούν» δεν σημαίνει ότι θα είναι όλες ανοιχτές· κάθε μαγαζί αποφασίζει μόνο του. Τι ισχύει για κάθε μέρα:

• Μεγάλη Παρασκευή (30/4): αργία για το δημόσιο, κατά το άρθρο 1 §11 του ν. 1157/1981. Στον ιδιωτικό τομέα δεν είναι υποχρεωτική αργία, όμως τα καταστήματα δεν ανοίγουν πριν από τις 13:00.
• Μεγάλο Σάββατο (1/5): αργία για το δημόσιο, κατά τον ίδιο νόμο. Στον ιδιωτικό τομέα είναι κανονικά εργάσιμη, όμως φέτος συμπίπτει με την Πρωτομαγιά, που είναι υποχρεωτική αργία, εκτός αν μεταφερθεί.
• Κυριακή του Πάσχα (2/5): ισχύει ο γενικός κανόνας της Κυριακής αργίας.
• Δευτέρα του Πάσχα (3/5): υποχρεωτική αργία για όλους.

«Η Δευτέρα του Πάσχα […] είναι από το νόμο ημέρα υποχρεωτικής αργίας για όλες τις επιχειρήσεις.»

ΓΣΕΕ και ΚΕ.Π.Ε.Α./ΓΣΕΕ, «Τι ισχύει για τις αργίες του Πάσχα», 8/4/2026

Ανάσταση και Κυριακή έξω: τι να ρωτήσετε

Για μαγειρίτσα μετά την Ανάσταση ή σούβλα την Κυριακή, κλείστε από πριν και ρωτήστε: τι ώρα αρχίζει το σερβίρισμα, αν η μαγειρίτσα είναι η κλασική με εντόσθια και αυγολέμονο, αν υπάρχει σταθερό μενού και ποιοι είναι οι όροι ακύρωσης. Περισσότερα στον οδηγό για την κράτηση τραπεζιού.

Σταθερό μενού, κιλό και τιμές

Αρκετά μαγαζιά δουλεύουν το Πάσχα με σταθερό μενού ανά άτομο. Κατά το άρθρο 72 §4 της Υ.Α. 91354/2017, κάθε σύστημα ταμπλ ντοτ ή μενού πρέπει να γίνεται γνωστό στον πελάτη με την τελική τιμή, ανά άτομο ή ανά μενού, και μάλιστα τη στιγμή που βλέπει τον τιμοκατάλογο. Αν το αρνί ή το κοκορέτσι χρεώνεται με το κιλό, ζητήστε να σας πουν το βάρος πριν σερβιριστεί. Τι άλλο πρέπει να γράφει ο κατάλογος το εξηγούμε στον οδηγό για τον τιμοκατάλογο καταστήματος εστίασης.

Νηστεία, αλλεργίες και χορτοφάγοι

Αν βγείτε μέσα στη Μεγάλη Εβδομάδα, δείτε τι να ζητήσετε στα νηστίσιμα σε ταβέρνα. Στο πασχαλινό τραπέζι το αυγό είναι παντού: στα κόκκινα αυγά, στο αυγολέμονο, στο τσουρέκι και στα κουλουράκια, που έχουν και γάλα και γλουτένη. Ο ΕΦΕΤ θυμίζει να ρωτάμε τους καλεσμένους μας για τροφικές αλλεργίες· έξω, πείτε το ήδη στην κράτηση (δείτε τις αλλεργίες όταν τρώτε έξω). Για χορτοφάγους, η μαγειρίτσα με μανιτάρια είναι η συνηθισμένη λύση· περισσότερα στο vegan φαγητό έξω.

Ασφάλεια στο πασχαλινό τραπέζι: τι συστήνει ο ΕΦΕΤ

Ο ΕΦΕΤ εξέδωσε στις 6 Απριλίου 2026 δελτίο τύπου για το Πάσχα, με συστάσεις για το αρνί, το κοκορέτσι και τα αυγά:

• Ψήσιμο: το αρνί σε εσωτερική θερμοκρασία τουλάχιστον 63°C, το κοκορέτσι τουλάχιστον 71°C. Ένα θερμόμετρο τροφίμων λύνει την αμφιβολία.
• Σερβίρισμα: το μαγειρεμένο φαγητό κρατιέται πάνω από 60°C και δεν μένει σε θερμοκρασία δωματίου πάνω από 2 ώρες, κάτι που μετράει όταν το τραπέζι κρατά όλο το απόγευμα.
• Περισσεύματα: το μαγειρεμένο αιγοπρόβειο κρέας κρατά στο ψυγείο έως 3 με 4 μέρες.
• Μαρινάδα: το μαριναρισμένο κρέας μένει στο ψυγείο ως το ψήσιμο.
• Βάψιμο: δεν πλένουμε τα αυγά πριν τα αποθηκεύσουμε και βάφουμε μόνο όσα δεν έσπασαν στο βράσιμο, με εγκεκριμένες βαφές.

«Φυλάμε τα βρασμένα αυγά στο ψυγείο μέσα σε 2 ώρες από την παρασκευή τους και τα καταναλώνουμε το αργότερο εντός μιας εβδομάδας.»

ΕΦΕΤ, «Ενημέρωση των καταναλωτών για την εορταστική περίοδο του Πάσχα», δελτίο τύπου, 6/4/2026

Στην πράξη, για το 2027: αν βάψετε τα αυγά τη Μεγάλη Πέμπτη 29 Απριλίου, βάλτε τα στο ψυγείο μόλις κρυώσουν και φάτε τα το αργότερο ως την Πέμπτη 6 Μαΐου. Το καλάθι με τα αυγά που μένει έξω όλη την Κυριακή, πάνω στο τραπέζι, δεν ακολουθεί τη σύσταση των 2 ωρών. Κρατήστε έξω όσα θα τσουγκρίσετε και τα υπόλοιπα στο ψυγείο.

Αν αγοράζετε αρνί ή κατσίκι

Σε ολόκληρο σφάγιο ή μισό, ο ΕΦΕΤ ζητά σφραγίδα σε σχήμα αυγού, που δείχνει ότι έγινε κρεοσκοπικός έλεγχος. Στα ζώα που σφάχτηκαν στην Ελλάδα είναι τυρκουάζ, με τον κωδικό του σφαγείου και τα αρχικά GR· όσα γεννήθηκαν, εκτράφηκαν και σφάχτηκαν εδώ έχουν και ορθογώνια σφραγίδα «ΕΛΛΑΣ». Τα σφάγια από τρίτες χώρες έχουν καφέ σφραγίδα. Για τη μαγειρίτσα ισχύει κι ένας λιγότερο γνωστός κανόνας: ο κρεοπώλης πουλά τη συκωταριά χωριστά, με το κιλό, και μόνο από το Σάββατο του Λαζάρου ως την Κυριακή του Θωμά μπορεί να πουλά το ζώο μαζί με το κεφάλι και τη συκωταριά του (άρθρο 21 §4 της Υ.Α. 91354/2017). Το 2027 αυτό ισχύει από τις 24 Απριλίου ως τις 9 Μαΐου.

Πριν στρώσετε

Αν τρώτε έξω, κλείστε νωρίς και ζητήστε γραπτώς το μενού και την τελική τιμή. Αν ψήνετε στο σπίτι, ελέγξτε τη σφραγίδα στο αρνί και βάλτε τα αυγά στο ψυγείο. Κι αν διαβάζετε νωρίτερα μέσα στη χρονιά, η Σαρακοστή του 2027 ξεκινά στις 15 Μαρτίου με το τραπέζι της Καθαράς Δευτέρας.