Τιμοκατάλογος καταστήματος εστίασης: τι ζητά ο νόμος

Κάθε εστιατόριο, ταβέρνα, καφετέρια ή μπαρ στην Ελλάδα πρέπει να έχει τιμοκατάλογο στα ελληνικά με τελικές τιμές που περιλαμβάνουν ΦΠΑ, να τον δίνει στον πελάτη πριν από την παραγγελία και, αν είναι εστιατόριο, να τον έχει αναρτημένο στην είσοδο. Το πρόστιμο για μαγαζί χωρίς τιμοκατάλογο είναι 1.000 €.

Οι κανόνες βρίσκονται στα άρθρα 69 έως 76 των Κανόνων Διακίνησης και Εμπορίας Προϊόντων και Παροχής Υπηρεσιών (Κανόνες ΔΙ.Ε.Π.Π.Υ., Υ.Α. 91354/2017, ΦΕΚ Β’ 2983/30.8.2017). Συγκρίναμε λέξη προς λέξη το κωδικοποιημένο κείμενο (ενημέρωση 28/9/2026) με το ΦΕΚ: από το 2017 άλλαξε μόνο η διάταξη για το ελαιόλαδο. Ακολουθούν οι υποχρεώσεις, οι έλεγχοι, τα πρόστιμα και ένας πίνακας ελέγχου.

Ενημερωτικό κείμενο, όχι νομική συμβουλή. Ελέγξαμε τις διατάξεις την 1/10/2026. Για τη δική σας περίπτωση ρωτήστε λογιστή ή δικηγόρο.

Ποια μαγαζιά αφορά: από την ταβέρνα ως το μπαρ

Το άρθρο 69 καλύπτει όλα τα καταστήματα μαζικής εστίασης και αναψυχής: εστιατόρια, fast food, ταβέρνες, καφετέριες, κέντρα διασκέδασης και κάθε παρόμοιο μαγαζί. Άρα ο τιμοκατάλογος της καφετέριας και ο τιμοκατάλογος ποτών στο μπαρ ακολουθούν τους ίδιους κανόνες με τον κατάλογο του εστιατορίου.

Υπάρχει μία εξαίρεση: τα παραδοσιακά καφενεία, όπως τα ορίζει η φορολογική νομοθεσία. Αυτά δεν χρειάζεται να δίνουν κατάλογο σε κάθε πελάτη. Αρκεί ένας τιμοκατάλογος αναρτημένος σε εμφανές σημείο, με τα είδη και τις τιμές τους μαζί με τον ΦΠΑ (άρθρο 70 παρ. 3).

Πού και πότε πρέπει να βλέπει ο πελάτης τις τιμές

Το άρθρο 70 ζητά «ικανό αριθμό» τιμοκαταλόγων για όλα τα είδη που προσφέρετε. Η βασική υποχρέωση είναι σαφής:

«Τα παραπάνω καταστήματα υποχρεούνται πριν από την παραγγελία να διαθέτουν τον τιμοκατάλογο σε κάθε πελάτη.»

Κανόνες ΔΙ.Ε.Π.Π.Υ., άρθρο 70 παρ. 2, Υ.Α. 91354/2017, κωδικοποιημένο κείμενο

Επιπλέον:

• Εστιατόρια κάθε μορφής: ο τιμοκατάλογος αναρτάται σε εμφανές σημείο στην είσοδο (στα ξενοδοχεία, έξω από την αίθουσα όπου σερβίρονται τα είδη).
• Σελφ σέρβις: στον χώρο αυτοεξυπηρέτησης χρειάζεται αναρτημένος τιμοκατάλογος σε σημείο που βλέπει ο πελάτης (άρθρο 72 παρ. 2).
• Πακέτο και ντελίβερι: όπου γίνεται η παραγγελία, στο μαγαζί ή στο διαδίκτυο, χρειάζεται τιμοκατάλογος με τις τιμές για το πακέτο (άρθρο 72 παρ. 3).
• Ελάχιστη κατανάλωση: αν έχετε, γράφεται σε εμφανές σημείο του καταλόγου η ένδειξη «Ελάχιστη κατανάλωση ειδών … Ευρώ» (άρθρο 72 παρ. 1).
• Σταθερό μενού (ταμπλ ντοτ): η τελική τιμή, ανά άτομο ή ανά μενού, πρέπει να είναι γνωστή στον πελάτη τη στιγμή που βλέπει τον κατάλογο (άρθρο 72 παρ. 4).

Τι γράφει υποχρεωτικά ο κατάλογος

Σύμφωνα με το άρθρο 71, στον κατάλογο γράφονται όλα τα είδη «αλά καρτ» με την τελική τιμή μαζί με τον ΦΠΑ. Κάθε φαγητό και κάθε σαλάτα προσφέρεται είτε με τη μερίδα είτε με το κιλό. Αν πουλάτε με το κιλό, η ένδειξη «με το κιλό» μπαίνει δίπλα στο είδος. Επιπλέον, ανάλογα με το είδος, ο κατάλογος πρέπει να γράφει:

• Ποιο λάδι χρησιμοποιείτε και για ποια χρήση (π.χ. ελαιόλαδο στις σαλάτες, ηλιέλαιο στο τηγάνι).
• «Κατεψυγμένο» σε κάθε είδος που ήταν κατεψυγμένο.
• «Προμαγειρευμένο» ή «Προτηγανισμένο», όπου ισχύει.
• «Προϊόν Π.Ο.Π.» ή «Προϊόν Π.Γ.Ε.» μόνο για προϊόντα που είναι επίσημα καταχωρισμένα έτσι. Η χρήση των όρων για άλλα προϊόντα απαγορεύεται.
• Στα εμφιαλωμένα ποτά (μπύρα, κρασί, αναψυκτικά, χυμοί, σόδες), την εμπορική ονομασία όπως γράφει η ετικέτα και την ποσότητα σε ml.
• Στα κρασιά και στα αλκοολούχα ποτά που σερβίρονται χωρίς να φαίνεται η φιάλη, τη χώρα προέλευσης και τον παραγωγό ή τον εμφιαλωτή.
• Σε κάθε σαλάτα, το όνομα που της δίνετε και τα βασικά υλικά της.

Το μεγαλύτερο πρόστιμο του άρθρου αφορά την παραπλανητική ή ανακριβή περιγραφή ενός πιάτου: 3.000 € ανά είδος. Παράδειγμα: κατεψυγμένο ψάρι γραμμένο σαν φρέσκο. Αν αλλάξει ο προμηθευτής, διορθώστε αμέσως τον κατάλογο. Τα αλλεργιογόνα είναι ξεχωριστή υποχρέωση (Κανονισμός ΕΕ 1169/2011).

Ελαιόλαδο στο τραπέζι

Από 1/3/2020, αν δίνετε επιπλέον ελαιόλαδο για το τραπέζι, πρέπει να είναι παρθένο ή έξτρα παρθένο. Το σερβίρετε μόνο σε συσκευασίες που δεν ξαναγεμίζουν, έως 500 ml, ή σε σφραγισμένες ατομικές συσκευασίες έως 100 ml. Αν το χρεώνετε, η τιμή γράφεται στον κατάλογο (άρθρο 71 παρ. 2).

Ελληνικά, αγγλικά και ενημέρωση για άτομα με αναπηρία

Ο τιμοκατάλογος γράφεται υποχρεωτικά στα ελληνικά. Μπορείτε να τον έχετε και σε μία ή περισσότερες ξένες γλώσσες, αλλά αυτό είναι προαιρετικό (άρθρο 70 παρ. 1Α). Ένας κατάλογος μόνο στα αγγλικά, όσο τουριστική κι αν είναι η περιοχή, φέρνει πρόστιμο 500 €. Αν ετοιμάζετε μενού στα αγγλικά, κρατήστε την ελληνική στήλη και τις ίδιες ακριβώς τιμές.

Μία ένδειξη όμως πρέπει να είναι σε τέσσερις γλώσσες: το άρθρο 76 ζητά να γράφεται στους καταλόγους, στα ελληνικά, αγγλικά, γαλλικά και γερμανικά, ότι το μαγαζί έχει φύλλα διαμαρτυρίας σε ειδική θήκη δίπλα στην έξοδο.

Πρέπει επίσης να εξασφαλίζετε ότι τα άτομα με αναπηρία ενημερώνονται για τον κατάλογο (άρθρο 70 παρ. 1Β, πρόστιμο 500 €). Ο νόμος δεν ορίζει μορφή· ένα αντίτυπο με μεγάλα γράμματα και προσωπικό που τον διαβάζει όταν χρειάζεται είναι πρακτικές λύσεις.

Ψάρι και κρέας με το κιλό: ζύγισμα μπροστά στον πελάτη

Για τα είδη με το κιλό, το άρθρο 74 ορίζει τι πρέπει να ξέρει ο πελάτης πριν φάει. Στο κρέας και στα πουλερικά, πρέπει να ξέρει το βάρος του είδους σε βρώσιμη μορφή και την τελική τιμή. Στο ψάρι, το βάρος σε ωμή μορφή και την τελική τιμή. Η διαδικασία περιγράφεται ρητά:

«Τα καταστήματα του άρθρου 69 πρέπει να ζυγίζουν τα είδη της παραγράφου 1 παρουσία του πελάτη και να καταγράφουν την τελική τιμή πώλησης, να συνοδεύουν το είδος κατά το σερβίρισμα με σημείωμα στο οποίο θα αναφέρεται το βάρος του είδους και η τελική τιμή του.»

Κανόνες ΔΙ.Ε.Π.Π.Υ., άρθρο 74 παρ. 2, Υ.Α. 91354/2017, κωδικοποιημένο κείμενο

Στην πράξη: ζύγισμα μπροστά στον πελάτη, σημείωμα με βάρος και τελικό ποσό, και το σημείωμα έρχεται με το πιάτο. Πρόστιμο: 500 € ανά παράβαση. Το σημείωμα προστατεύει και εσάς σε μια διαφωνία για τον λογαριασμό.

Κουβέρ, ψωμί, νερό και εμφιαλωμένα ποτά

Η χρέωση για «κουβέρ» (σερβίτσια, μαχαιροπίρουνα, πετσέτες) απαγορεύεται. Ψωμί και εμφιαλωμένο νερό χρεώνονται μόνο αν ο πελάτης τα δεχτεί πρώτα (άρθρο 72 παρ. 5, πρόστιμο 500 € ανά είδος). Ο κανόνας δεν αλλάζει αν γράψετε το κουβέρ στον κατάλογο. Τον Ιούλιο του 2026 η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου επέβαλε πρόστιμο 500 € σε εστιατόριο στην Κάρπαθο που είχε γράψει στον κατάλογό του «κουβέρ 1,40 €» (Aftodioikisi.gr, 30/7/2026). Η λύση είναι απλή: το ψωμί έχει δική του τιμή στον κατάλογο και ο σερβιτόρος ρωτά «να φέρω ψωμί;» πριν το αφήσει στο τραπέζι. Δείτε και το φιλοδώρημα και κουβέρ από την πλευρά του πελάτη.

Για τα ποτά ισχύει το άρθρο 75. Οι φιάλες με ποτά, κρασί, μπύρα και εμφιαλωμένο νερό που φέρνετε ολόκληρες ανοίγουν μπροστά στον πελάτη. Τα αλκοολούχα ποτά σε ποτήρι σερβίρονται μόνο από την αρχική φιάλη, χωρίς μετάγγιση σε άλλο δοχείο. Αν ο πελάτης το ζητήσει, γεμίζετε το ποτήρι μπροστά του και του δείχνετε την ετικέτα. Για το χύμα κρασί και το χύμα απόσταγμα των μικρών αποσταγματοποιών («διήμερων»), γράφετε στον κατάλογο ή σε πινακίδα τη χώρα προέλευσης και τον παραγωγό ή τον εμφιαλωτή (παρ. 3). Το πρόστιμο είναι 1.000 € ανά παράβαση.

Ψηφιακό μενού και QR: καλύπτει την υποχρέωση;

Δεν βρήκαμε επίσημη ερμηνεία του υπουργείου για τα μενού με QR. Τα παρακάτω είναι η δική μας ανάγνωση του κειμένου. Οι κανόνες ζητούν τιμοκατάλογο που διαθέτετε «σε κάθε πελάτη» πριν από την παραγγελία και, για τα εστιατόρια, κατάλογο αναρτημένο στην είσοδο. Όταν οι κανόνες δέχονται ψηφιακή λύση, το λένε ρητά: για το πακέτο μιλούν για χώρο παραγγελίας «φυσικό ή διαδικτυακό» (άρθρο 72 παρ. 3). Για το τραπέζι και την είσοδο δεν υπάρχει αντίστοιχη πρόβλεψη.

Γι’ αυτό η πιο ασφαλής πρακτική είναι η εξής: το QR να συμπληρώνει τον κατάλογο και να μην τον αντικαθιστά. Κρατήστε τον έντυπο κατάλογο στην είσοδο και αρκετά έντυπα αντίτυπα για όποιον δεν έχει κινητό ή δεν θέλει να σκανάρει. Το ψηφιακό μενού πρέπει να έχει ακριβώς τις ίδιες τιμές και ενδείξεις με το έντυπο. Το ίδιο ισχύει για το μενού που ανεβάζετε στο Προφίλ Επιχείρησης στο Google: βοηθά να σας βρουν, αλλά δεν αντικαθιστά τον νόμιμο τιμοκατάλογο. Πώς φτιάχνεται δωρεάν, βήμα βήμα, εξηγούμε στο QR μενού για το μαγαζί.

Λογαριασμός και απόδειξη, με λίγα λόγια

Το άρθρο 73 ζητά απόδειξη σε κάθε πελάτη, για σερβίρισμα, πακέτο ή ντελίβερι. Αν η απόδειξη δεν γράφει αναλυτικά είδη και τιμές, χρειάζεται και αριθμημένο μπλοκ «Αναλυτικός λογαριασμός πελατών», με στέλεχος που κρατάτε 5 ημέρες. Πρόστιμο: 1.000 €. Τα φορολογικά (myDATA, διασύνδεση POS με ταμειακή) τα ελέγχει η ΑΑΔΕ· συζητήστε τα με τον λογιστή σας.

Ποιος ελέγχει και πόσο κοστίζει μια παράβαση

Το άρθρο 17 του ν. 4177/2013 ορίζει ποιοι ελέγχουν, ανάμεσά τους οι ελεγκτικές υπηρεσίες του Υπουργείου Ανάπτυξης, οι Διευθύνσεις Ανάπτυξης των Περιφερειών και η Δημοτική Αστυνομία. Η ΔΙΜΕΑ, που αναφέρουν ακόμη πολλά δημοσιεύματα, δεν υπάρχει πια. Από 24/12/2025 λειτουργεί η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή, που πήρε όλες τις αρμοδιότητες της ΔΙΜΕΑ (ν. 5255/2025, άρθρο 3· απόφαση 102633, ΦΕΚ Β’ 7022/24.12.2025). Το κλιμάκιο έχει τουλάχιστον δύο ελεγκτές, σας δείχνει εντολή ελέγχου και μπορείτε να γράψετε τις απόψεις σας στην έκθεση (άρθρα 116–117).

Τρία πράγματα που καλό είναι να ξέρετε:

• Υποτροπή. Αν η ίδια παράβαση επαναληφθεί μέσα σε τρία χρόνια, το πρόστιμο διπλασιάζεται. Αν επαναληφθεί ξανά, τριπλασιάζεται (ν. 4177/2013, άρθρο 22).
• Δημοσιότητα. Περίληψη της απόφασης, με την επωνυμία του μαγαζιού, την παράβαση και το ποσό, αναρτάται στον ιστότοπο της αρχής που επέβαλε το πρόστιμο (ν. 4177/2013, άρθρο 24 παρ. 2).
• Έκπτωση ή προσφυγή. Αν πληρώσετε μέσα σε 30 ημέρες από την κοινοποίηση και πριν κάνετε προσφυγή, το πρόστιμο μειώνεται στο μισό, αλλά δεν μπορείτε πια να το αμφισβητήσετε. Διαφορετικά, έχετε 30 ημέρες για ενδικοφανή προσφυγή (άρθρο 118).

Πίνακας ελέγχου για τον ιδιοκτήτη

Περάστε τον πίνακα μία φορά πριν από τη σεζόν και ξανά κάθε φορά που αλλάζετε κατάλογο ή προμηθευτή.

Το επόμενο βήμα

Περάστε τον πίνακα με το προσωπικό σας και διορθώστε πρώτα ό,τι κοστίζει περισσότερο: περιγραφές πιάτων, ζύγισμα, κουβέρ. Για το πώς διαβάζει ο πελάτης τον κατάλογο, δείτε τον οδηγό μας για το τι να παραγγείλει κανείς σε ταβέρνα. Για τις υπόλοιπες υποχρεώσεις ενός μαγαζιού δες τους οδηγούς για το πώς να ανοίξεις καφετέρια και για το HACCP στα εστιατόρια. Όλες τις υποχρεώσεις ενός μαγαζιού εστίασης, με το πότε και πού γίνεται η καθεμία, τις συγκεντρώσαμε στον οδηγό για ιδιοκτήτες επιχειρήσεων εστίασης.