Επιχείρηση εστίασης: ο οδηγός του ιδιοκτήτη για κάθε μέρα, μήνα και χρόνο

Ένα εστιατόριο ή μια καφετέρια που λειτουργεί ήδη έχει υποχρεώσεις σε τρεις ρυθμούς: κάθε μέρα (απόδειξη και POS για κάθε πώληση, ψηφιακή κάρτα εργασίας, αρχεία HACCP, τιμοκατάλογος και αλλεργιογόνα), κάθε μήνα ή τρίμηνο (ΦΠΑ, δημοτικό τέλος 0,5%, εισφορές e-ΕΦΚΑ) και κάθε χρόνο ή πενταετία (τραπεζοκαθίσματα, φορολογική δήλωση, πιστοποιητικά υγείας και κατάρτισης, πιστοποιητικό πυροπροστασίας).

Ο οδηγός αυτός είναι ο κόμβος για όσους τρέχουν ήδη μαγαζί εστίασης. Τα βήματα για να ανοίξεις, από τη βεβαίωση του Δήμου μέχρι τη γνωστοποίηση στο OpenBusiness, είναι στον οδηγό για το πώς να ανοίξεις καφετέρια. Εδώ μαζέψαμε ό,τι επαναλαμβάνεται μετά το άνοιγμα: τι κάνεις, κάθε πότε, πού, με ποιον νόμο και σε ποιον από τους οδηγούς μας θα βρεις τις λεπτομέρειες. Δεν βάζουμε προθεσμίες, πρόστιμα ή αριθμούς που δεν βρήκαμε σε επίσημη πηγή.

Ενημερωτικό κείμενο, όχι νομική ή λογιστική συμβουλή. Ελέγξαμε τις διατάξεις, τις ανακοινώσεις και τις διαδικασίες στις 2/10/2026. Για τη δική σου περίπτωση μίλησε με λογιστή, με μηχανικό ή με την αρμόδια υπηρεσία.

Ο πίνακας του ιδιοκτήτη: υποχρέωση, συχνότητα, πού γίνεται, νόμος

Αυτός είναι ο πίνακας που αξίζει να τυπώσεις και να κολλήσεις δίπλα στο γραφείο. Η στήλη «κάθε πότε» δείχνει τον ρυθμό που ορίζει ο νόμος ή η αρμόδια υπηρεσία. Όπου ο νόμος δεν ορίζει συγκεκριμένη συχνότητα, το γράφουμε. Η τελευταία στήλη σε στέλνει στον οδηγό μας που αναλύει το θέμα.

Δύο παρατηρήσεις. Πρώτον, ο πίνακας αφορά το συνηθισμένο εστιατόριο, ταβέρνα, καφετέρια ή μπαρ με προσωπικό. Αν δουλεύεις μόνος σου, οι γραμμές για την κάρτα, το ΕΡΓΑΝΗ και την ΑΠΔ δεν σε αφορούν μέχρι την πρώτη πρόσληψη. Δεύτερον, πολλές ημερομηνίες μετακινούνται με παρατάσεις. Γι’ αυτό στο τέλος του οδηγού σού δείχνουμε πού να ελέγχεις τις αλλαγές.

Κάθε μέρα: όσα γίνονται σε κάθε βάρδια

Απόδειξη, POS και ταμειακή

Για κάθε πώληση σε πελάτη εκδίδεται απόδειξη (ν. 4308/2014, άρθρο 12). Τα μαγαζιά με σερβίρισμα σε τραπέζια πρέπει να χρησιμοποιούν ΦΗΜ εστιατορίου ή πάροχο ηλεκτρονικής έκδοσης στοιχείων, σύμφωνα με την απόφαση της ΑΑΔΕ Α.1105/2024. Αν ανοίγεις τραπέζι με δελτίο παραγγελίας, αυτό διαβιβάζεται στο myDATA αλλά δεν είναι απόδειξη. «Κλείνει» με απόδειξη λιανικής (Α.1126/2024).

Η κάρτα δεν είναι επιλογή. Τα εστιατόρια και τα μαγαζιά που σερβίρουν ποτά είναι στη λίστα όσων πρέπει να δέχονται κάρτες (ν. 4446/2016, άρθρο 65), με σήμανση στην είσοδο και στο ταμείο (άρθρο 66). Το τερματικό συνδέεται υποχρεωτικά με την ταμειακή ή με τον πάροχο (ν. 5104/2024, άρθρο 17), ώστε κάθε πληρωμή με κάρτα να αντιστοιχεί σε απόδειξη. Πώς τα βλέπει όλα αυτά ο πελάτης, και τι μπορεί να καταγγείλει, το έχουμε γράψει στον οδηγό για τα δικαιώματα του καταναλωτή στο εστιατόριο. Αξίζει να τον διαβάσει και το προσωπικό σου.

Στην πράξη, ο έλεγχος της ημέρας είναι απλός: κλείνει το ταμείο, κοιτάς αν τα σύνολα του POS συμφωνούν με τις αποδείξεις και αν έμεινε ανοιχτό κάποιο δελτίο παραγγελίας χωρίς απόδειξη. Αν «πέσει το σύστημα», η χειρόγραφη απόδειξη επιτρέπεται μόνο για διακοπή ρεύματος ή βλάβη του μέσου έκδοσης (ν. 4308/2014, άρθρο 12 παρ. 13).

Ψηφιακή κάρτα εργασίας: σήμανση σε κάθε βάρδια

Οι επιχειρήσεις εστίασης εντάχθηκαν υποχρεωτικά στην ψηφιακή κάρτα εργασίας από 11/9/2024, με την ΥΑ 44485/2024, και οι κυρώσεις επιβάλλονται από 1/3/2025. Η βασική διάταξη βρίσκεται πια στο άρθρο 580 του Κώδικα Εργατικού Δικαίου (π.δ. 62/2025), όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 22 του ν. 5239/2025:

«Η μέτρηση του χρόνου εργασίας πραγματοποιείται με τη χρήση ψηφιακής κάρτας εργασίας.»

Κώδικας Εργατικού Δικαίου, άρθρο 580 παρ. 2, όπως διαμορφώθηκε με τον ν. 5239/2025, άρθρο 22

Τι σημαίνει για τη βάρδια, σύμφωνα με το ίδιο άρθρο:

• Σήμανση στην ώρα. Ο εργαζόμενος «χτυπά» κάρτα στην έναρξη του δηλωμένου ωραρίου και στη λήξη του. Στους κλάδους εκτός βιομηχανίας, ο χρόνος προετοιμασίας δεν μπορεί να ξεπερνά τα 10 λεπτά πριν και τα 10 λεπτά μετά.
• Ευέλικτη προσέλευση. Με γραπτή συμφωνία, η έναρξη μπορεί να μετακινείται έως 120 λεπτά την ημέρα.
• Μονές σημάνσεις. Πάνω από τρεις τον μήνα ανά εργαζόμενο, χωρίς δικαιολογία, γίνονται λόγος ελέγχου από την Επιθεώρηση Εργασίας.
• Πρόστιμο. Αν στον έλεγχο βρεθεί εργαζόμενος χωρίς ενεργοποιημένη κάρτα, το πρόστιμο είναι 10.500 € ανά εργαζόμενο. Αν η παράβαση βρεθεί σε τρεις ελέγχους μέσα σε 12 μήνες, επιβάλλεται προσωρινή διακοπή λειτουργίας 15 ημερών.

Δύο αλλαγές του 2025–2026 που λείπουν από τους περισσότερους οδηγούς. Η ΥΑ 15441/2026 (ΦΕΚ Β’ 3051/2.6.2026) αντιστοίχισε τους ενταγμένους κλάδους με τους νέους ΚΑΔ 2025, και οι κωδικοί της εστίασης (56.xx) είναι στη λίστα. Επιπλέον, η ίδια απόφαση ξεκαθαρίζει ότι, αν ο κύριος ΚΑΔ σου είναι ενταγμένος, η κάρτα ισχύει για όλους τους εργαζόμενους στον ίδιο χώρο, ακόμη κι αν κάνουν και άλλη δραστηριότητα. Τα στοιχεία της κάρτας διασταυρώνονται με την ΑΠΔ που υποβάλλεις στον e-ΕΦΚΑ (άρθρο 580 παρ. 3). Άρα ό,τι δηλώνεις στο ωράριο πρέπει να «δένει» με τη μισθοδοσία.

Πριν από όλα αυτά, κάθε πρόσληψη αναγγέλλεται στο ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ πριν ξεκινήσει ο εργαζόμενος (Κώδικας Εργατικού Δικαίου, άρθρο 578, όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 20 του ν. 5239/2025). Αν βρεθεί κάποιος να δουλεύει χωρίς αναγγελία, επιβάλλονται οι κυρώσεις για αδήλωτη εργασία. Κάθε αλλαγή ωραρίου ή βάρδιας δηλώνεται κι αυτή στο σύστημα: είτε πριν από την αλλαγή είτε, αν έχεις επιλέξει το απολογιστικό σύστημα, έως το τέλος του επόμενου μήνα, με την προϋπόθεση ότι η αλλαγή φαίνεται στα χτυπήματα της κάρτας. Πώς δουλεύει αυτό σε μια πραγματική βάρδια, με σπαστό ωράριο και αργό κλείσιμο, το εξηγούμε στον οδηγό για την ψηφιακή κάρτα εργασίας στην εστίαση. Τις λεπτομέρειες τις χειρίζεται ο λογιστής μισθοδοσίας. Η δική σου δουλειά είναι να μη δουλέψει κανείς πριν δηλωθεί.

Κουζίνα: θερμοκρασίες, παραλαβές, καθαρισμός

Κάθε επιχείρηση τροφίμων εφαρμόζει διαδικασίες με βάση τις αρχές HACCP (Καν. 852/2004, άρθρο 5). Για ένα μικρό μαγαζί αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα πλήρη μελέτη, αλλά σημαίνει καθημερινά αρχεία. Η υγειονομική διάταξη Υ.Δ. 47829/2017 (άρθρο 6) ζητά έξι φακέλους στο μαγαζί. Από αυτούς, τρεις «γεμίζουν» κάθε μέρα: θερμοκρασίες ψυγείων και καταψυκτών, πρόγραμμα καθαρισμού και δελτία των προμηθευτών σε κάθε παραλαβή. Στις καφετέριες και τα μπαρ ο ΕΦΕΤ επιτρέπει να γράφονται μόνο οι αποκλίσεις στη θερμοκρασία. Στα εστιατόρια ισχύει ό,τι ορίζει ο οδηγός ορθής πρακτικής ή το σύστημά σου.

Ποια μαγαζιά χρειάζονται πλήρες σύστημα, τι γράφει η εγκύκλιος 1497/2026 του ΕΦΕΤ και πώς στήνεις τα αρχεία με λίγη γραφειοκρατία, τα εξηγούμε στον οδηγό HACCP για εστιατόρια και καφετέριες.

Τιμοκατάλογος και αλλεργιογόνα: ό,τι βλέπει ο πελάτης

Ο τιμοκατάλογος δίνεται σε κάθε πελάτη πριν από την παραγγελία, γράφεται υποχρεωτικά στα ελληνικά, με τελικές τιμές με ΦΠΑ, και στα εστιατόρια αναρτάται και στην είσοδο (Υ.Α. 91354/2017, άρθρα 69–76). Η καθημερινή του πλευρά είναι η ενημέρωση: αν άλλαξε προμηθευτής και το ψάρι είναι πια κατεψυγμένο, ο κατάλογος διορθώνεται αμέσως. Κουβέρ δεν χρεώνεται, και ψωμί ή εμφιαλωμένο νερό χρεώνονται μόνο αν ο πελάτης τα δεχτεί. Όλες τις υποχρεώσεις, με τα άρθρα και τα πρόστιμα ανά παράβαση, θα τις βρεις στον οδηγό τιμοκατάλογος καταστήματος εστίασης: τι ζητά ο νόμος.

Ξεχωριστή υποχρέωση είναι τα αλλεργιογόνα. Πριν από την παραγγελία, το μαγαζί πρέπει να μπορεί να πει αν ένα πιάτο περιέχει κάποιο από τα 14 του Κανονισμού 1169/2011. Αν η ενημέρωση γίνεται προφορικά, χρειάζεται πινακίδα που καλεί τον πελάτη να ρωτήσει και γραπτό αρχείο μέσα στο μαγαζί (εγκύκλιος ΕΦΕΤ 20303/2014). Το αρχείο ενημερώνεται σε κάθε αλλαγή συνταγής. Τι ακριβώς ρωτά ένας αλλεργικός πελάτης, και πού κρύβονται τα αλλεργιογόνα στα ελληνικά πιάτα, το εξηγούμε στον οδηγό για τις τροφικές αλλεργίες στο φαγητό έξω.

Κάθε μήνα ή τρίμηνο: φορολογικά και ασφαλιστικά

ΦΠΑ: μήνας ή τρίμηνο, ανάλογα με τα βιβλία

Η περίοδος του ΦΠΑ εξαρτάται από το λογιστικό σύστημα. Είναι ο ημερολογιακός μήνας για όσους τηρούν διπλογραφικά βιβλία και το ημερολογιακό τρίμηνο για όσους τηρούν απλογραφικά. Η δήλωση υποβάλλεται έως την τελευταία εργάσιμη ημέρα του μήνα που ακολουθεί τη λήξη της περιόδου (ν. 5144/2024, άρθρο 43 παρ. 4). Με άλλα λόγια, ο ΦΠΑ του Σεπτεμβρίου δηλώνεται έως το τέλος Οκτωβρίου. Ο ΦΠΑ του τριμήνου Ιουλίου–Σεπτεμβρίου δηλώνεται επίσης έως το τέλος Οκτωβρίου.

Ποιος συντελεστής ισχύει για το φαγητό, τον καφέ και τα ποτά, και πώς ρυθμίζεται στην ταμειακή, το αφήνουμε στον λογιστή σου. Είναι από τα σημεία όπου ένα λάθος στη ρύθμιση του μηχανήματος πολλαπλασιάζεται σε κάθε απόδειξη.

Δημοτικό τέλος 0,5%: εισπράττεται από τον πελάτη, αποδίδεται από εσένα

Τα μαγαζιά που πουλούν για κατανάλωση φαγητά, ποτά ή καφέ επιβαρύνονται με τέλος 0,5% στα ακαθάριστα έσοδα υπέρ του Δήμου. Το δημοτικό συμβούλιο μπορεί να το ανεβάσει έως 0,75%. Το τέλος γράφεται ξεχωριστά στις αποδείξεις και το αποδίδει όποιος εκδίδει τον λογαριασμό, με δήλωση στην ΑΑΔΕ (ν. 5143/2024, άρθρο 30). Από τον Απρίλιο του 2025 η δήλωση γίνεται ψηφιακά στο myAADE, για την ίδια περίοδο με τον ΦΠΑ (μήνα ή τρίμηνο). Αν κάνεις τροποποιητική δήλωση ΦΠΑ, κάνεις ταυτόχρονα και τροποποιητική για το τέλος. Και κάτι που ξεφεύγει σε μήνες χωρίς τζίρο:

«Εισάγεται υποχρέωση για υποβολή μηδενικής δήλωσης.»

ΑΑΔΕ και συναρμόδια υπουργεία, κοινό δελτίο τύπου 3/4/2025 για τη νέα ψηφιακή δήλωση του τέλους ακαθαρίστων εσόδων

Η διαδρομή, όπως τη δίνει η ΑΑΔΕ: myAADE → Εφαρμογές → Φορολογικές Υπηρεσίες → Τέλη & ειδικοί φόροι. Αν ο Δήμος σου αποφάσισε αύξηση του ποσοστού, ρώτα τον λογιστή αν το πρόγραμμα της ταμειακής το έχει ήδη ενημερώσει.

e-ΕΦΚΑ: η δική σου εισφορά και η ΑΠΔ του προσωπικού

Ως ελεύθερος επαγγελματίας πληρώνεις μηνιαία εισφορά στην κατηγορία που διάλεξες. Η εισφορά κάθε μήνα πληρώνεται έως την τελευταία εργάσιμη ημέρα του επόμενου μήνα (εγκύκλιος ΕΦΚΑ 2/2017). Το ειδοποιητήριο το βρίσκεις στις ηλεκτρονικές υπηρεσίες του e-ΕΦΚΑ. Τα ποσά του 2026 ανά κατηγορία είναι στον πίνακα του οδηγού για το άνοιγμα καφετέριας, για να μην τα επαναλαμβάνουμε εδώ.

Για τους εργαζόμενους υποβάλλεις κάθε μήνα Αναλυτική Περιοδική Δήλωση (ΑΠΔ) και πληρώνεις τις εισφορές, στις περιόδους που ορίζει κάθε χρόνο ο e-ΕΦΚΑ με γενικό έγγραφο. Οι παρατάσεις είναι συχνές. Τον Ιούλιο του 2026, για παράδειγμα, ο e-ΕΦΚΑ έδωσε παράταση έως 10/9/2026 για την ΑΠΔ της μισθολογικής περιόδου Ιουλίου, όχι όμως για την πληρωμή των εισφορών, που έμεινε στις 31/8/2026. Όπως είδαμε, η ΑΠΔ διασταυρώνεται με την ψηφιακή κάρτα, οπότε οι ώρες στη μισθοδοσία πρέπει να συμφωνούν με τις σημάνσεις.

Φιλοδωρήματα με κάρτα

Αν οι πελάτες αφήνουν tips μέσω POS, αυτά καταχωρούνται χωριστά, αποδίδονται ολόκληρα στους εργαζόμενους και δηλώνονται με τον κωδικό 71 στη δήλωση παρακράτησης (απόφαση ΑΑΔΕ Α.1005/2025). Η μείωση μισθού με ταυτόχρονη αύξηση των φιλοδωρημάτων τιμωρείται με πρόστιμο 22%. Τα όρια και την κατάσταση της ανακοινωμένης αλλαγής για το ετήσιο αφορολόγητο θα τα βρεις στην ενότητα για ιδιοκτήτες του οδηγού για το φιλοδώρημα σε εστιατόρια και καφετέριες. Τη διαδρομή του tip βήμα προς βήμα, από το POS ως τη μισθοδοσία, θα τη βρεις στον οδηγό για το φιλοδώρημα στο myDATA, τον ΦΠΑ και τη μισθοδοσία.

Ηλεκτρονική τιμολόγηση: αφορά τα τιμολόγια, όχι τις αποδείξεις

Η υποχρεωτική ηλεκτρονική τιμολόγηση αφορά τις συναλλαγές με άλλες επιχειρήσεις (B2B) και με το Δημόσιο, όχι την απόδειξη λιανικής του πελάτη. Αφορά λοιπόν το εστιατόριο όταν κόβει τιμολόγιο, για παράδειγμα σε μια εταιρεία για γεύμα ή catering. Στις 30/9/2026 η ΑΑΔΕ και το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών ανακοίνωσαν νέο χρονοδιάγραμμα για τις επιχειρήσεις με ακαθάριστα έσοδα έως 1.000.000 €:

• 2/11/2026: έναρξη της υποχρεωτικής εφαρμογής.
• 2/11/2026 έως 31/1/2027: σταδιακή εφαρμογή, με δυνατότητα παράλληλης χρήσης των προγραμμάτων που ήδη έχεις.
• Από 1/2/2027: τα τιμολόγια αυτά εκδίδονται μόνο μέσω παρόχου ηλεκτρονικής τιμολόγησης ή των δωρεάν εφαρμογών timologio και myDATAapp της ΑΑΔΕ.

Όποιος χρησιμοποιεί πάροχο υποβάλλει «Δήλωση Έναρξης Ηλεκτρονικής Έκδοσης Στοιχείων» με ημερομηνία έναρξης 2/11/2026. Όλα αυτά είναι στο δελτίο τύπου ΥΠΕΘΟΟ–ΑΑΔΕ της 30/9/2026. Αν δεν κόβεις ποτέ τιμολόγια, η αλλαγή δεν σε αφορά άμεσα. Αν κόβεις, μίλησε με τον λογιστή μέσα στον Οκτώβριο.

Κάθε χρόνο ή κάθε λίγα χρόνια: οι ανανεώσεις που ξεχνιούνται

Πιστοποιητικό πυροπροστασίας και πυροσβεστήρες

Μαγαζιά της κατηγορίας Β, δηλαδή με περισσότερα από 150 άτομα θεωρητικό πληθυσμό ή με υγραέριο, έχουν πιστοποιητικό ενεργητικής πυροπροστασίας. Το πιστοποιητικό ισχύει πέντε χρόνια. Την ανανέωση την υποβάλλει μηχανικός μέλος του ΤΕΕ, μέσω της υπηρεσίας «E-Άδειες / Εγκρίσεις Πυροσβεστικής Υπηρεσίας», με κόστος 35 € κατά το Εθνικό Μητρώο Διοικητικών Διαδικασιών. Το κρίσιμο σημείο είναι η προθεσμία:

«…για ανανέωση του πιστοποιητικού, τουλάχιστον δύο (2) μήνες πριν από τη λήξη της ισχύος του.»

Εθνικό Μητρώο Διοικητικών Διαδικασιών, Ανανέωση πιστοποιητικού (ενεργητικής) πυροπροστασίας (τελ. ενημέρωση 25/9/2026)

Γράψε λοιπόν στο ημερολόγιο όχι την ημερομηνία λήξης, αλλά τρεις μήνες πριν από αυτήν. Έτσι ο μηχανικός έχει χρόνο να μαζέψει τα δικαιολογητικά.

Ανεξάρτητα από την κατηγορία, οι πυροσβεστήρες συντηρούνται από αδειοδοτημένο συνεργείο με το περιοδικό πρόγραμμα της ΚΥΑ 618/43/2005, και οι εργασίες γράφονται στο βιβλίο ελέγχου. Το προσωπικό ενημερώνεται και εκπαιδεύεται για την πυροπροστασία (Πυροσβεστική Διάταξη 14/2014). Αν μαγειρεύεις με λάδια, ρώτα τον μηχανικό ή το συνεργείο ποιος τύπος πυροσβεστήρα ταιριάζει στην κουζίνα σου.

Πιστοποιητικά υγείας και κατάρτιση προσωπικού

Όποιος δουλεύει σε κατάστημα υγειονομικού ενδιαφέροντος, μαζί και ο ιδιοκτήτης που σερβίρει ή μαγειρεύει, έχει πιστοποιητικό υγείας. Ισχύει πέντε χρόνια και ανανεώνεται με όλες τις εξετάσεις (Υ.Δ. 35797/2012). Όσοι χειρίζονται τρόφιμα χρειάζονται επίσης βεβαίωση κατάρτισης από φορέα εγκεκριμένο από τον ΕΦΕΤ, με ισχύ πέντε χρόνια (Υ.Α. 110581/2025). Οι βεβαιώσεις του παλιού συστήματος ισχύουν έως 6/5/2030. Περίοδος χάριτος για νεοπροσληφθέντες δεν προβλέπεται, άρα η κατάρτιση μπαίνει στο πρόγραμμα της πρόσληψης. Μια λίστα με όνομα, ημερομηνία λήξης πιστοποιητικού και ημερομηνία λήξης βεβαίωσης είναι αρκετή για να μη σε βρει απροετοίμαστο ένας έλεγχος.

Τραπεζοκαθίσματα, φορολογική δήλωση και αλλαγές στο μαγαζί

Η άδεια χρήσης κοινόχρηστου χώρου για τραπέζια σε πεζοδρόμιο ή πλατεία ισχύει ένα χρόνο. Το τέλος το ορίζει το δημοτικό συμβούλιο, ανάλογα με τα τετραγωνικά, τη θέση και τη διάρκεια. Ζήτα την ισχύουσα απόφαση τελών νωρίς, γιατί αλλάζει από Δήμο σε Δήμο. Και μην απλώνεσαι πέρα από την έκταση της άδειας: αυτή μετρά ο έλεγχος.

Η φορολογική δήλωση της επιχείρησης υποβάλλεται μία φορά τον χρόνο στο myAADE, με τις ημερομηνίες και τις παρατάσεις που ανακοινώνει κάθε χρόνο η ΑΑΔΕ. Αν η επιχείρηση είναι εταιρεία, ο λογιστής θα σου πει τις πρόσθετες ετήσιες υποχρεώσεις της.

Τέλος, κάθε αλλαγή στο κατάστημα (νέα δραστηριότητα, επέκταση χώρων, μουσική, νέος φορέας) δηλώνεται με μεταβολή της γνωστοποίησης στο OpenBusiness πριν λειτουργήσεις με τα νέα στοιχεία (ΚΥΑ 16228/2017, άρθρο 5). Αν μετακομίζεις, δεν είναι μεταβολή αλλά νέα γνωστοποίηση. Τη διαδικασία της μεταβίβασης, για όποιον αγοράζει έτοιμο μαγαζί, την περιγράφουμε στον οδηγό για το άνοιγμα.

Ασφάλεια εργασίας: ο φάκελος που ζητά η Επιθεώρηση Εργασίας

Αυτό το κομμάτι λείπει από σχεδόν κάθε οδηγό για την εστίαση, αν και ελέγχεται συχνά. Με προσωπικό, ο εργοδότης χρησιμοποιεί τις υπηρεσίες τεχνικού ασφαλείας (ν. 3850/2010, άρθρο 8). Οφείλει επίσης να έχει γραπτή εκτίμηση των κινδύνων της εργασίας και να τηρεί ειδικό βιβλίο ατυχημάτων. Κάθε εργατικό ατύχημα αναγγέλλεται μέσα σε 24 ώρες στην Επιθεώρηση Εργασίας, στην αστυνομία και στον ασφαλιστικό φορέα (ν. 3850/2010, άρθρο 43). Σε μια κουζίνα, η εκτίμηση κινδύνου έχει πολύ συγκεκριμένο περιεχόμενο: εγκαύματα, κοψίματα, γλιστερά δάπεδα, υγραέριο, άρση βαρών.

Αν απασχολείς πάνω από 20 άτομα, υιοθετείς και πολιτική για την πρόληψη της βίας και της παρενόχλησης (ν. 4808/2021, άρθρο 9). Ο φάκελος αυτός μένει στο μαγαζί, όχι στο γραφείο του λογιστή.

Μουσική: δήλωση, ωράριο και πνευματικά δικαιώματα

Η χρήση μουσικής δηλώνεται στη γνωστοποίηση, με τη μέγιστη στάθμη θορύβου και τον χώρο. Για μουσική πέρα από το κανονικό ωράριο ζητάς από τον Δήμο άδεια παράτασης ωραρίου μουσικής (ΚΥΑ 16228/2017, άρθρο 7). Η ίδια ΚΥΑ υπενθυμίζει ότι τα πνευματικά δικαιώματα είναι ξεχωριστή υποχρέωση. Αυτά πληρώνονται στους οργανισμούς συλλογικής διαχείρισης που έχουν άδεια λειτουργίας (ν. 4481/2017). Επειδή στον χώρο υπάρχουν πολλοί οργανισμοί και η εικόνα αλλάζει, δεν σου δίνουμε ονόματα. Ο Οργανισμός Πνευματικής Ιδιοκτησίας (ΟΠΙ) έχει στη σελίδα «ΟΣΔ/ΑΟΔ» ποιοι έχουν άδεια, τα αμοιβολόγιά τους και τις συμβάσεις με ενώσεις χρηστών. Πριν υπογράψεις, έλεγξε εκεί ότι αυτός που σου ζητά αμοιβή υπάρχει στη λίστα. Ωράρια μουσικής, παράταση, πρόστιμα και πνευματικά δικαιώματα: οδηγός για το ωράριο και τη μουσική.

Έλεγχοι: ποιος έρχεται και τι κοιτάζει

Ο ίδιος ιδιοκτήτης μπορεί να δεχτεί μέσα σε μία σεζόν πέντε διαφορετικές υπηρεσίες. Ο πίνακας δείχνει ποια ελέγχει τι, ώστε να ξέρεις ποιο ντοσιέ να ανοίξεις.

Η ΔΙΜΕΑ, που αναφέρουν ακόμη πολλά δημοσιεύματα, δεν υπάρχει πια: από 24/12/2025 τις αρμοδιότητές της έχει η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή (ν. 5255/2025). Για τα πρόστιμα του τιμοκαταλόγου, την έκπτωση 50% αν πληρώσεις σε 30 ημέρες και τη δημοσιοποίηση των αποφάσεων, δες τον οδηγό για τον τιμοκατάλογο.

Ορατότητα: να σε βρίσκουν χωρίς να πληρώνεις

Οι υποχρεώσεις κρατούν το μαγαζί νόμιμο. Η ορατότητα το κρατά γεμάτο. Τρία βήματα δεν κοστίζουν τίποτα:

1. Προφίλ στο Google. Το Επιχειρηματικό προφίλ Google είναι δωρεάν. Το φτιάχνεις ή το διεκδικείς, το επαληθεύεις και κρατάς σωστά το ωράριο, ειδικά στις αργίες. Τα βήματα, με τις οδηγίες της ίδιας της Google, είναι στον οδηγό πώς να βάλω το μαγαζί μου στο Google.
2. Κριτικές, με κανόνες. Ζήτα κριτικές από όλους τους πελάτες, ποτέ με κέρασμα ή έκπτωση, γιατί η Google το απαγορεύει. Οι ψεύτικες κριτικές απαγορεύονται και από τον νόμο για την προστασία του καταναλωτή (ν. 2251/1994, άρθρο 9στ). Για τις άδικες ή ψεύτικες κριτικές, το τι αναφέρεις και πώς απαντάς χωρίς να το κάνεις χειρότερο είναι στον οδηγό για τις ψεύτικες και αρνητικές κριτικές στο Google.

Ένα πρακτικό σημείο που συνδέει τα δύο κομμάτια: ό,τι γράφεις online (τιμές, ωράριο, αλλεργιογόνα) πρέπει να συμφωνεί με ό,τι ισχύει στο μαγαζί. Αν αλλάξεις τιμές στον κατάλογο, άλλαξέ τις και στο μενού που ανέβασες.

Πού βλέπεις τις αλλαγές πριν σε βρουν

Οι κανόνες της εστίασης αλλάζουν συχνά, και μόνο το 2025–2026 είδαμε νέο Κώδικα Εργατικού Δικαίου, νέους ΚΑΔ, νέα αρχή ελέγχου της αγοράς και νέα χρονοδιαγράμματα για τα τιμολόγια. Αυτές είναι οι επίσημες πηγές που αξίζει να κοιτάς, ή να ζητάς από τον λογιστή σου να κοιτά:

• mitos.gov.gr (Εθνικό Μητρώο Διοικητικών Διαδικασιών): κάθε διαδικασία, από τη γνωστοποίηση ως την ανανέωση πυροπροστασίας, με τέλη, χρόνους και ημερομηνία τελευταίας ενημέρωσης.
• aade.gr, ενότητα «Δελτία τύπου – Ανακοινώσεις»: παρατάσεις, myDATA, ηλεκτρονική τιμολόγηση, τέλος 0,5%.
• efet.gr: εγκύκλιοι για HACCP και αλλεργιογόνα, κατάλογος εγκεκριμένων φορέων κατάρτισης.
• Υπουργείο Εργασίας και ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ: αποφάσεις για την ψηφιακή κάρτα και τις δηλώσεις.
• e-ΕΦΚΑ: εγκύκλιοι για εισφορές και ανακοινώσεις για την ΑΠΔ.
• OpenBusiness, σελίδα «Βοήθεια»: οδηγοί για μεταβολές της γνωστοποίησης.
• Ο Δήμος σου: αποφάσεις για το τέλος 0,5% και για τα τέλη κοινόχρηστων χώρων.

Το ημερολόγιο σε τέσσερις λίστες

Αν ο μεγάλος πίνακας σού φαίνεται βαρύς, κράτα αυτές τις τέσσερις λίστες. Είναι ο ίδιος πίνακας, οργανωμένος με βάση το πότε ανοίγεις το ντοσιέ.

• Κάθε βάρδια: κάρτες χτυπημένες στην ώρα τους, αποδείξεις για όλα τα τραπέζια, θερμοκρασίες και παραλαβές γραμμένες, κατάλογος και αλλεργιογόνα σωστά.
• Κάθε εβδομάδα: σύγκριση ωραρίου με τις σημάνσεις, έλεγχος για μονές σημάνσεις, έλεγχος ότι το online μενού συμφωνεί με το έντυπο.
• Κάθε μήνα ή τρίμηνο: στοιχεία στον λογιστή για ΦΠΑ, τέλος 0,5% (και μηδενική δήλωση), εισφορά e-ΕΦΚΑ, ΑΠΔ και φιλοδωρήματα του POS.
• Κάθε χρόνο: άδεια τραπεζοκαθισμάτων, φορολογική δήλωση, έλεγχος λήξεων σε πιστοποιητικά υγείας, βεβαιώσεις κατάρτισης και πυροπροστασία, συντήρηση πυροσβεστήρων, ενημέρωση της εκτίμησης κινδύνου αν άλλαξε η κουζίνα.

Οι οδηγοί μας για ιδιοκτήτες εστίασης

Κάθε θέμα του πίνακα το αναλύουμε σε δικό του κείμενο, ώστε να μη χρειάζεται να τα θυμάσαι όλα από εδώ: Τι διαφέρει όταν το μαγαζί έχει κουζίνα το εξηγούμε στον οδηγό για το άνοιγμα εστιατορίου.

• Άνοιγμα καφετέριας: βήματα, άδειες και κόστος: βεβαίωση Δήμου, ΚΑΔ 2025, OpenBusiness, πυροπροστασία, εισφορές.
• Τιμοκατάλογος καταστήματος εστίασης: τι γράφει υποχρεωτικά, κουβέρ, ζύγισμα, πρόστιμα.
• HACCP για εστιατόρια και καφέ: ποιοι χρειάζονται πλήρες σύστημα, οι έξι φάκελοι, κατάρτιση ΕΦΕΤ.
• Τροφικές αλλεργίες στο εστιατόριο: τα 14 αλλεργιογόνα και η ενημέρωση του πελάτη.
• Δικαιώματα καταναλωτή στο εστιατόριο: απόδειξη, κάρτα, δελτίο παραγγελίας, καταγγελίες.
• Φιλοδώρημα στο εστιατόριο: POS, φορολόγηση, τι πρέπει να προσέξει ο εργοδότης.
• Το μαγαζί σου στο Google: προφίλ, επαλήθευση, ωράριο αργιών, κριτικές.
• Social media για εστιατόρια: τι προσφέρει κάθε πλατφόρμα και τι ελέγχεις νομικά πριν δημοσιεύσεις.
• Φωτογραφίες φαγητού με το κινητό: προδιαγραφές ανά κανάλι, δικαιώματα και συγκατάθεση.
• Κοστολόγηση μενού: food cost από τιμή με ΦΠΑ, συντελεστές 13% και 24%, menu engineering.
• QR μενού δωρεάν: στατικός κωδικός, σταθερός σύνδεσμος, τι ισχύει για τον έντυπο τιμοκατάλογο.
• Προμήθειες efood, Wolt και BOX: πώς υπολογίζονται, πότε πληρώνεσαι, τι προβλέπει ο κανονισμός P2B.
• Ψεύτικες και αρνητικές κριτικές: αναφορά, απάντηση, νόμος.
• Φαγητό έξω στην Ελλάδα: ο οδηγός του πελάτη, για να βλέπεις το μαγαζί σου με τα δικά του μάτια.

Το επόμενο βήμα

Ξεκίνα από τον πίνακα: σημείωσε δίπλα σε κάθε γραμμή αν το έχεις, ποιος το κάνει (εσύ ή ο λογιστής) και πότε λήγει. Βάλε υπενθυμίσεις για τις λήξεις τρεις μήνες πριν. Μετά φρόντισε να σε βρίσκουν: έλεγξε το προφίλ του μαγαζιού σου στο Google. Πώς ελέγχουμε τις πηγές μας θα το βρεις στην πολιτική σύνταξης.